Ο 13ος επιβάτης

«-Πάρε στο τηλέφωνο τη Χωροφυλακή, είπε ο Μπέκας ανυπόμονα. Ως το απόγευμα θέλω να έχεις νέα.

Βγήκε από το γραφείο του σκυθρωπός. Δεν αγαπούσε τις υποθέσεις που θύμιζαν μυθιστορήματα κι ένιωθε τον εαυτό του λίγο γελοίο που έδινε σημασία σε τέτοιες φανταστικές λεπτομέρειες. Ντρεπόταν τώρα για την εντολή που έδωσε στον βοηθό του. Τι δουλειά είχε στο τρένο της Θεσσαλονίκης ο άνθρωπος με το άσπρο κοστούμι; Και, επιτέλους, υπήρχε πραγματικά ένας άνθρωπος με άσπρο κοστούμι;

Ποτέ στα τριάντα χρόνια της καριέρας του ο αστυνόμος Μπέκας δεν είχε εκνευριστεί τόσο πολύ. Ένιωθε πως τον κορόιδευαν. Πως υπήρχε ένα φάντασμα που έπαιζε μαζί του. Κι αυτό το φάντασμα φορούσε ένα λευκό κοστούμι.

Ήταν ο τέταρτος θάνατος, κι αυτός ο θάνατος ετούτη τη φορά δεν ήταν ούτε «αυτοκτονία» ούτε «δυστύχημα». Ήταν ένας καθαρός φόνος με πιστόλι, αλλά φόνος απόλυτα νόμιμος».

«Ο 13ος επιβάτης» του Γιάννη Μαρή πρωτοδημοσιεύτηκε το 1962 σε 129 συνέχειες στην «Απογευματινή», με εικονογράφηση του Μ. Γάλλια, και κυκλοφόρησε σε βιβλίο το 1971 από τις βραχύβιες εκδόσεις «Περγαμηνή». Έκτοτε, αν και είναι ένα από τα καλύτερα μυθιστορήματα του πολυγραφότατου συγγραφέα, δεν ξανακυκλοφόρησε. Οι εκδόσεις «Άγρα» ξεκινούν με τον «13ο επιβάτη» μια σειρά εκδόσεων «χαμένων» κειμένων του «πατέρα» του ελληνικού αστυνομικού μυθιστορήματος. Οι δύο μεγάλες υποθέσεις του αστυνόμου Μπέκα ήταν το «Έγκλημα στο Κολωνάκι» και η περίπλοκη υπόθεση κληρονομιάς στον «13ο επιβάτη». «Ο 13ος επιβάτης» είναι το πιο τυπικό έργο του Μαρή με ήρωα τον Μπέκα. Η υπόθεση της μεγάλης κληρονομιάς «ήταν η σοβαρότερη και η χειρότερη υπόθεση που ανέλαβε στα τριάντα χρόνια της αστυνομικής του ζωής. Μια υπόθεση στην οποία απέτυχε«. (από εκδόσεις Άγρα)
Ένα άγνωστο, για μένα, διήγημα του Έλληνα μαιτρ του είδους Γιάννη Μαρή. Το 1ο βιβλίο του που διαβάζω και μπορώ να πω ότι είναι εντυπωσιακά καλό για το είδος του.
Ξεκινάει με ένα ύφος τόσο απλοϊκό που φαντάζει ερασιτεχνικό. Αλλά όσο διαβάζεις τόσο αδυνατείς να το αφήσεις κάτω.. Είναι πραγματικά έξυπνο και καταφέρνει να σε ξεγελάσει ακόμα και αν έχεις διαβάσει δεκάδες αντίστοιχα διηγήματα και ας έχει δει ακόμα περισσότερες ταινίες με τις κλασσικές πλέον «ανατροπές»..
Πρωταγωνιστής είναι ο κλασσικός αστυνόμος Μπέκας, ένας πεζός ντετέκτιβ που προσπαθεί πάντα να αντιμετωπίζει τις υποθέσεις του με απλή λογική. Δεν σου γεμίζει το μάτι αλλά το μυαλό του είναι «άλλη» περίπτωση.Ο Μπέκας είναι η πλέον κλασσική φυσιογνωμία που την γνωρίζεις χωρίς να έχεις διβάσει κάνένα βιβλίο του. Τον ξέρουμε όλοι από την Εξαφάνιση του Τζόν Αυλακιώτη, τον Θάνατο του Τιμόθεου Κώνστα, το Έγκλημα στα Παρασκήνια και το Έγκλημα στο Κολωνάκι. Ένας χαρακτήρας σαν το Κολόμπο (από την γνωστή αμερικάνικη σειρά) που το low προφίλ του και το παρουσιαστικό του είναι η ιδανική παγίδα για τους φιλάρεσκους και σνομπ παραβάτες με τους οποίους συχνά έρχεται αντιμέτωπος!
Η υπόθεση έχει να κάνει με μια σειρά από θανάτους/φόνους που είναι φαινομενικά ασύνδετοι και πίσω από τους οποίους βρίσκεται ο μυστηριώδης άνδρας με το άσπρο σακάκι..
Η πλοκή είναι σφιχτοδεμένη, η ατμόσφαιρα ανησυχίας είναι ιδιαίτερα έντονη και το μυστήριο γύρω από τον δολοφόνο και τα κίνητρα του κρατάν μέχρι σχεδόν το τέλος..
Για τους λάτρεις του είδους.
Λίγα λόγια για τον συγγραφέα:
MARHS-01
Γιάννης Μαρής (1916-1979). Ο Γιάννης Μαρής (λογοτεχνικό ψευδώνυμο του Γιάννη Τσιριμώκου), γιος δικαστικού, γεννήθηκε στη Σκόπελο. Καταγόταν από γνωστή οικογένεια της Φθιώτιδας με παράδοση στο χώρο της πολιτικής. Μεγάλωσε στη Λαμία. Αποφοίτησε από τη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών και εργάστηκε στην Αγροτική Τράπεζα της Ελλάδος. Κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής ίδρυσε την Ένωση Λαϊκής Δημοκρατίας (Ε.Λ.Δ.) από κοινού με τους Ηλία Τσιριμώκο και Σταύρο Κανελλόπουλο, οργάνωση που συμμετείχε στο ΕΑΜ, στης οποίας το δημοσιογραφικό όργανο «Μάχη» διετέλεσε αρχισυντάκτης και αρθρογράφος. Από το 1945 ασχολήθηκε επαγγελματικά με τη δημοσιογραφία. Το 1950, μετά τις αποκαλύψεις της εφημερίδας για το στρατόπεδο της Μακρονήσου, δικάστηκε και κλείστηκε στις φυλακές των Βούρλων στη Δραπετσώνα. Αποφυλακίστηκε χάρη στην παρέμβαση της Σοσιαλιστικής Διεθνούς και του πολιτικού ηγέτη Αλέξανδρου Σβώλου. Συνεργάστηκε με τα έντυπα «Προοδευτικός Φιλελεύθερος», «Νέα Γραμμή», «Ελεύθερος Λόγος», «Αθηναϊκή», «Ακρόπολις», «Απογευματινή» και το περιοδικό «Πρώτο». Στο χώρο της λογοτεχνίας πρωτοεμφανίστηκε το 1953 με το μυθιστόρημα «Έγκλημα στο Κολωνάκι», που δημοσιεύτηκε σε συνέχειες στο περιοδικό «Οικογένεια». Η επιτυχία του μυθιστορήματος, που εκδόθηκε σε βιβλίο από τις εκδόσεις «Ατλαντίς», τον ώθησε να συνεχίσει το γράψιμο και έτσι, στο περιθώριο της δημοσιογραφικής δουλειάς του, κατάφερε να γράψει περίπου πενήντα αστυνομικά αφηγήματα, είκοσι σενάρια για τον κινηματογράφο και την τηλεόραση και δύο θεατρικά έργα («Ο κύριος 5%», που παρουσιάστηκε από το θίασο του Ντίνου Ηλιόπουλου και «Ποιος είναι ο Λύσσανδρος», που παρουσιάστηκε από τον θίασο των Ευθυμίου-Μαυροπούλου-Παπαγιαννόπουλου, και τα δύο σε συνεργασία με τον Δ.Κ. Ευαγγελίδη). Όπως σημειώνει ο συγγραφέας Φίλιππος Φιλίππου στην εφημερίδα «Το Βήμα», […] «Δημιουργός ολόκληρης σχολής συγγραφέων αστυνομικών ιστοριών, ο Γιάννης Μαρής χρησιμοποιούσε την αστυνομική πλοκή ως πρόσχημα. Αυτό που τον ενδιέφερε πραγματικά ήταν η ατμόσφαιρα, το περιβάλλον, οι ανθρώπινες σχέσεις, δημιουργώντας ζωντανούς χαρακτήρες, αποτέλεσμα της συνεχούς παρατήρησης των προσώπων με τα οποία ήρθε σε επαφή στη διάρκεια της πολυετούς του καριέρας. Χαρακτηριστικός ανθρώπινος τύπος του Μαρή και βασικός ήρωας στα περισσότερα βιβλία του, ο αστυνόμος Μπέκας, κοντόχοντρος με ασήμαντη εμφάνιση, δεν ανήκει στους τύπους της νυχτερινής αθηναϊκής ζωής. Είναι υποδειγματικός οικογενειάρχης, δεν έχει διαβάσει ποτέ ποίηση αλλά «τον Βάρναλη τον έχει ακουστά», και πιστεύει ότι «οι ιδιωτικοί αστυνομικοί είναι για τις ταινίες του κινηματογράφου και τα μυθιστορήματα· χωρίς τον μηχανισμό της αστυνομίας πίσω σου είσαι άοπλος, αδύναμος, γυμνός…»» Ο Γιάννης Μαρής πέθανε στην Αθήνα το 1979.
Advertisements