«Βίκτωρας» & «Αριάδνη». Αλήθεια ποιος… βαπτίζει τον καιρό μας;

Mε τη θερμοκρασία να παραμένει σταθερή στα… ιστορικά χαμηλά της και τον πάγο να «θερίζει» τις καλλιέργειες, ένα ερώτημα πολλών αφορά το πώς «βαφτίστηκαν» η «Αριάδνη» (ο αντικυκλώνας που έπληξε προ 10ημέρου την Αχαΐα), αλλά και ο «Βίκτωρας» (η… αρσενική εκδοχή της), το βαρομετρικό χαμηλό που βρίσκεται ακόμη στην περιοχή της Δυτικής Ελλάδας, επιβάλλοντας εκ νέου την παγωνιά από άκρου εις άκρον.
Όπως αποκάλυψε πρόσφατα ο γνωστός μετεωρολόγος, Θόδωρος Κολυδάς, το μόνο σίγουρο είναι ότι οι δύο… νονοί δεν είναι οι ίδιοι.
ΤΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΤΗΣ… ΟΝΟΜΑΤΟΛΟΓΙΑΣ
Πριν πούμε ποιος δίνει τα ονόματα στον… κακό μας τον καιρό, πρέπει να πάμε πίσω στην ιστορία, μακριά στη θάλασσα της Καραϊβικής. Κατά το 19ο αιώνα λοιπόν οι ισχυροί αντικυκλώνες, Τυφώνες και Τροπικές Καταιγίδες που έπλητταν την Καραϊβική, έφεραν πάντα το όνομα του αγίου που γιόρταζε την ημέρα της εκδήλωσης του φαινόμενου. Αργότερα, λόγω και του γεγονότος ότι τα φαινόμενα δεν εκδηλώνονταν την ίδια μέρα παντού, οι μετεωρολόγοι άρχισαν να περιγράφουν Τυφώνες με τις γεωγραφικές συντεταγμένες της θέσης όπου εκδηλώνονταν.
Γρήγορα όμως συνειδητοποίησαν ότι ήταν ευκολότερο να χρησιμοποιούν σύντομα, διακριτά ονόματα, τα οποία υπόκεινται σε μικρότερη πιθανότητα λάθους σε σχέση με τις παλαιότερες, δύσχρηστες μεθόδους. Τα πλεονεκτήματα αυτά είναι πολύ σημαντικά για την ανταλλαγή λεπτομερών πληροφοριών από εκατοντάδες σταθμούς, παράκτιες βάσεις και πλοία στους ωκεανούς.
Η ΛΙΣΤΑ ΜΕ ΤΑ… ΥΠΟΨΗΦΙΑ ΟΝΟΜΑΤΑ
Πριν από 200 χρόνια περίπου ο Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός αναπτύσσει μια λίστα με ονόματα που έχουν εκχωρηθεί με αλφαβητική σειρά. Τα ονόματα μπορεί να επαναληφθούν μετά από ένα διάστημα έξι ετών, αλλά τα ονόματα των ιδιαίτερα σοβαρών καταιγίδων έχουν οριστικά αποσυρθεί από τη χρήση .
Το 1978, οι μετεωρολόγοι που παρακολουθούσαν τις καταιγίδες στο ανατολικό Βόρειο Ειρηνικό, άρχισαν να «βαφτίζουν» με αντρικά ονόματα τις καταιγίδες. Για κάθε έτος, υπάρχει μια λίστα με 21 ονόματα που κάθε ένα αρχίζει με διαφορετικό γράμμα της αλφαβήτου (τα ονόματα που αρχίζουν με τα γράμματα Q, U, X, Y και Z δεν χρησιμοποιήθηκαν). Η πρώτη τροπική καταιγίδα της χρονιάς δόθηκε το όνομα που αρχίζει με το γράμμα «Α», το δεύτερο με το γράμμα «Β» και ούτω καθεξής.
Ο φεμινισμός κατά τον 20 αιώνα είναι πλέον παντού ένα οργανωμένο κίνημα και ισότητα επιβάλλεται παντού, ακόμη και στην… κακοκαιρία. Η χρήση γυναικείων ονομάτων καθιερώθηκε συγκεκριμένα κατά τη δεκαετία του 1940, υπό την επίδραση του μυθιστορήματος «Καταιγίδα» του Τζορτζ ρ. Στιούαρτ που εκδόθηκε το 1941.
Από το 1953, οι τυφώνες παίρνουν τα ονόματά τους από καταλόγους που εκπόνησε το Εθνικό Κέντρο Τυφώνων των ΗΠΑ, οι οποίοι ενημερώνονται σήμερα από μια διεθνή επιτροπή του Παγκόσμιου Μετεωρολογικού Οργανισμού. Οι κατάλογοι αυτοί είχαν μόνο γυναικεία ονόματα μέχρι το 1979, αλλά έκτοτε άρχισαν να χρησιμοποιούνται και αντρικά.
ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΚΑΝΟΝΕΣ
Συνολικά σήμερα χρησιμοποιούνται έξι κατάλογοι με 21 ονόματα για κάθε έτος, με εναλλασσόμενη σειρά. Για παράδειγμα, ο κατάλογος του 2004 θα ξαναχρησιμοποιηθεί το 2010. Εξαίρεση στον κανόνα αποτελούν οι Τυφώνες και άλλης κατηγορίας αντικυκλώνες που αφήνουν πίσω τους πολλούς νεκρούς ή καταστροφές, οπότε, για λόγους ευαισθησίας, δεν ξαναχρησιμοποιείται το όνομά τους, αλλά αφαιρείται από τους καταλόγους και αντικαθίσταται από άλλο. Τα ονόματα αυτά ακολουθούν πάντα αλφαβητική σειρά. Σε περίπτωση που υπάρξουν περισσότερες από 21 τυφώνες μέσα σε ένα έτος σε Βόρεια και Κεντρική Αμερική, ο 22ος και οι υπόλοιποι, ονοματίζονται με γράμματα του Ελληνικού αλφαβήτου («Αλφα», «Βήτα» κ.ο.κ.).
«ΒΙΚΤΩΡΑΣ» ΚΑΙ «ΑΡΙΑΔΝΗ»
Στην Ε.Ε. δυστυχώς δεν υπάρχει ακόμη σύστημα… ονοματοδοσίας για τα βαρομετρικά χαμηλά και τους αντικυκλώνες. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Σύστημα Προειδοποίησης καιρού «Μeteoalarm», μαζί με Ελληνικά και ξένα Πανεπιστήμια, συμμετέχουν σε ένα project για την θέσπιση του Ευρωπαϊκού Κανονισμού με βάση τον οποίο θα… βαφτίζονται οι κακοκαιρίες, αρχής γενομένης πιθανότατα από την αρχή του χρόνου.
Όσον αφορά την «Αριάδνη» η οποία κατέφθασε στη χώρα μας από τη Σιβηρία, σύμφωνα με πληροφορίες, πήρε το όνομά της από το Πανεπιστήμιο του Βερολίνου και την Γερμανική Μετεωρολογική Υπηρεσία.
Ο «Βίκτωρας» πάλι, πήρε το όνομά του από τη δική μας ΕΜΥ. Και οι δύο «νονοί» ακολούθησαν πάντως το… γράμμα, με βάση τους Τυφώνες της Καραϊβικής: Ο πρώτος από το γράμμα «Α» του λατινικού και ο δεύτερος από το «Β», της Ελληνικής όμως Αλφαβήτου.
Για την ιστορία, οι θερμοκρασίες σήμερα στη Δυτική Ελλάδα, έφτασαν να είναι πολικές αλλά δεν είναι πρωτοφανείς. Είχαν επαναληφθεί το 2008, πιο πίσω το 2002 και ακόμη πιο πίσω το 1987. Ιστορικά χαμηλά καταγράφηκαν την περίοδο 1963-’65 με πραγματικά πολικό χειμώνα στην περιοχή.
Επιμέλεια: Πάνος Σακελλαρόπουλος
Advertisements